Sztuka Magiczna i Kryształy

3. Miejsce Magii w społeczeństwie

Traktowanie magii i jej użytkowników na kontynencie

To jak magowie i magia są traktowani zależy przede wszystkim od tego, o jakiej części kontynentu mówimy i do jakiej grupy społecznej sytuacja się odnosi. Sztuka w takiej lub innej formie jest częścią codzienności kontynentu i większość ludzi ma z nią regularny kontakt. Szczególnie wśród wyższych sfer i mieszkańców dużych miast spotykanie magów i efektów ich pracy nie jest niczym niesamowitym. W takich przypadkach wytrenowani użytkownicy Sztuki są zazwyczaj cenieni i szanowani na równi z członkami szlachty. W większości przypadków szacunek ten dostaje się też studentom magii, chociaż mieszkańcy Wolnego Miasta Lys uważają ich bardziej za inwazyjne szkodniki niż godnych podziwu patronów rozmieszczonych wokół Uniwersytetu przybytków.
Sprawa ma się nieco inaczej w miejscach oddalonych od centrów cywilizacyjnych Aesterionu. W zapadłych wsiach graniczących z nieprzebranymi puszczami i podnóżami niełatwych do przebycia górskich pasm, tam gdzie podróżni z miast rzadko zaglądają. W takich społecznościach postać maga często kojarzy się z obcym, z przybyszem z daleka, który jako przedstawiciel jednego z wielkich i niepojętych Domów magicznych przyprawia ludzi we wsi o gwałtowne napady bólu i krwawienia z nosa przy pomocy swoich dziwacznych przyrządów. Osoby zdolne do używania magii w wyższym niż zupełnie podstawowym zakresie rzadko kiedy pozostają w takich miejscach, a jeśli nawet to rzadko żyją wystarczająco długo, by samodzielnie nauczyć się korzystania ze swoich umiejętności w bezpieczny sposób. Nic więc dziwnego, że przejawy magii i osoby z nimi związane są w wiejskich społecznościach traktowane podejrzliwie i z pewną dozą strachu. Tym bardziej, jeśli związane są z obcymi zajeżdżającymi w okolice chat miejscowej ludności i zaczynającymi wypytywanie o przeklęte ruiny leżące w głębi lasu.

Struktura zależności pomiędzy magami

Magowie rzadko kiedy są samotnymi wyspami rozrzuconymi po świecie. Znakomita większość z tych użytkowników Sztuki, którzy otrzymali jakiekolwiek wykształcenie w związku z tą predyspozycją, powiązana jest ze społecznością magiczną szeregiem splątanych ze sobą zależności. Każdy mag ma jakiegoś mistrza lub mistrzów, którzy wyszkolili go zanim wyruszył w świat. Mistrz i jego uczeń mogą należeć do większej rodziny magicznej, która stanowi część Domu. Wszystkie Domy posługujące się jednym rodzajem magii (magią związaną z jednym kolorem kryształów) określane są mianem Szkoły, chociaż w praktyce jest to termin rzadko używany - żadna Szkoła nie zebrała się w celu omówienia wspólnych spraw od stuleci.

Mistrz i jego uczniowie < Rodzina magów < Dom magiczny < Szkoła

Rodziny i Domy Magiczne

Domy magiczne to oryginalne jednostki zrzeszające magów danego typu działających na wybranym obszarze. Na początku swojego istnienia działały one na podobnej zasadzie co dzisiejsze rodziny magów - zbierały dorosłych magów i ich uczniów, pozwalając na szkolenie i wychowywanie młodszych pokoleń użytkowników Sztuki, jednocześnie zachowując pamięć właściwych im technik i tradycji. W miarę jak Domy rozrastały się, poszczególni magowie zaczynali tworzyć mniejsze, bliżej związane ze sobą grupy, które wciąż podlegały zasadom Domu, z którego się wywodziły.
W dzisiejszych czasach Domy są jednostkami nadrzędnymi, zrzeszającymi wiele rodzin magicznych posługujących się Sztuką uprawianą według wspólnej tradycji, a także podlegających pod jeden "zarząd" w postaci przywództwa Domu. Przywództwo Domu należy zazwyczaj do starszyzny "pierwszej rodziny" - grupy magów, którzy wywodzą się bezpośrednio od założycieli danego Domu i noszą jego nazwisko. To oni decydują o najważniejszych dla Domu sprawach, jednocześnie pozostając w kontaktach z przedstawicielami ważniejszych podlegających pod Dom rodzin.
Rodziny to mniejsze jednostki przypominające te znane nam z realnego świata. Istotną różnicą jest jednak to, że duża większość rodzin magów składa się z osób niepowiązanych ze sobą krwią. Nieduże ilości magów decydują się na płodzenie potomstwa, zamiast tego chętnie adoptując młodsze osoby wykazujące zdolności w kierunku kryształów, którymi i oni się posługują. Magiczne zdolności nie są przekazywane z genami czy krwią, nie ma więc wśród magów presji na przekazywanie z pokolenia na pokolenie niczego poza wiedzą i tradycją. Adoptowane potomstwo jest traktowane identycznie z tym rodzonym, nie tylko wśród użytkowników Sztuki, ale wszystkich pozostałych mieszkańców Aesterionu. Rodziny magiczne mają własne nazwiska, często związane w jakiś sposób z założycielem danej linii, a ich członkowie noszą je często w połączeniu z nazwiskiem Domu, do którego przynależą. W ten sposób łatwo można zorientować się w pochodzeniu danego maga już w momencie, w którym ten się przedstawia. Wiele rodzin skupia się na używaniu jednego tylko rodzaju kryształów, nie jest to jednak wymogiem.
Domy magiczne są grupami niechętnie dzielącymi się swoimi sekretami, nawet z członkami tej samej Szkoły, co za tym idzie rzadko kiedy nawiązują bliższe stosunki z innymi Domami. Niechętnie patrzy się na związki pomiędzy magami różnych Domów, szczególnie jeśli pochodzą oni z pierwszej rodziny. Nawet w czysto przyjacielskich stosunkach wielu kładzie nacisk na niewyjawianie sekretów i tradycyjnych technik Domu. Dystans ten powoduje, że osoby, których drugi kryształ okaże się należeć do innego niż pierwszy typu magii, mają ciężki orzech do zgryzienia, jeśli chcą w jakimkolwiek stopniu rozwijać swoje nowo odkryte predyspozycje. Jedynie nieliczne, pojedyncze Domy pozostają ze sobą wzajemnie w relacjach wystarczająco bliskich, by umożliwiać wspólne nauczanie adeptów dwóch typów Sztuki.

Więcej informacji na temat poszczególnych Domów i rodzin magicznych można znaleźć w temacie o szlachcie i rodach magów.

Edukacja magiczna i tytuły akademickie

Nauka podstaw oraz praktycznej strony użytkowania Sztuki odbywa się najczęściej w zaciszu rodzinnej posiadłości lub murach siedziby Domu magicznego. Techniki używania magii należą do największych sekretów rodów magicznych i nikt nie śmiałby dzielić się nimi z obcymi. Dorośli magowie mogą wziąć pod swoje skrzydło młodego adepta i w relacji mistrz-uczeń szkolić go do poziomu, w którym nie będzie przynosić rodzinie wstydu przy publicznych wystąpieniach. Uczniowie często zostają adoptowani przez swoich mistrzów i w ten sposób wiążą się ze sobą na całe życie, nie tylko okres edukacji. Mag, który zostaje mistrzem, może mieć jednego lub kilku uczniów, zależnie od tego, jak dużo ma wolnego czasu oraz funduszy, które mógłby poświęcić na powiększanie swojej rodziny. Zdarza się, że jeden uczeń lub grupa uczniów ma dwóch lub trzech mistrzów jednocześnie, zwykle jest to jednak związane z tym, że wszyscy ci mistrzowie są już członkami jednej rodziny, np. jako para lub rodzeństwo. Oficjalnie edukacja młodego użytkownika Sztuki kończy się, gdy zda on wewnętrzny egzamin swojego Domu i otrzymuje Licentia Practicandi - licencję na praktykowanie magii w imieniu swojego Domu. Od tego czasu adept może tytułować się publicznie jako "mag" lub, zależnie od preferencji: magini, maga, magi lub magis (niektórzy wolą jeszcze inne wersje, są one jednak znacznie rzadziej spotykane). Koniec oficjalnego szkolenia nie oznacza jednak wcale, że młody użytkownik Sztuki zrywa kontakty ze swoim mistrzem i przestaje doskonalić swoje umiejętności, wręcz przeciwnie - w większości przypadków dopiero w tym momencie mag zaczyna zdobywać doświadczenie pozwalające mu na nadanie swoim umiejętnościom własnego, wyjątkowego kształtu, który trenować będzie przez nadchodzące lata, jeśli nie dekady.
Po ukończeniu podstawowej edukacji magicznej, świeżo wyszkolony mag może podjąć dalszą naukę na uczelni wyższej lub uczyć się na własną rękę, jednocześnie zaciągając do pracy w wybranym przez siebie miejscu czy zawodzie. Ci, którzy zdecydują się na drogę akademicką, mogą wybrać pomiędzy szeregiem uczelni i kursów z różnych dziedzin. Jeśli chodzi jednak o edukację związaną najbardziej z samą Sztuką i jej zgłębianiem, większość osób wybiera Uniwersytet Lyski, który w swojej ofercie ma kursy teorii i historii magii, jednocześnie zrzeszając w swoich murach najznamienitszych badaczy tych tematów oraz najzdolniejszych magów ostatniego wieku.
Pierwszy tytuł naukowy na Uniwersytecie Lyskim student otrzymuje po minimum trzech latach nauki. Wymagania to: zaliczenie egzaminów z przynajmniej dwóch kursów (jeden główny i jeden poboczny, wybierany w ograniczonym zakresie) oraz napisanie i obronienie pracy naukowej na wybrany temat. Jeśli przynajmniej jeden z dwóch wybranych kursów związany jest z magią, absolwent otrzymuje tytuł Magister Artium - Magister Sztuki. W zależności od preferencji danej osoby, stosowane są także (między innymi) formy takie jak Magistra Artium i Magistr Artium.
Dalsza edukacja na Uniwersytecie wiąże się z drogą badacza i nauczyciela. Absolwent, który osiągnął wystarczająco dobre wyniki podczas kursu magistrackiego, może aplikować o kurs doktorski, prowadzący do otrzymania Licentia Doctorandi - licencji nauczania, która pozwala na pracę na Uniwersytecie w roli wykładowcy. Proces doktorski trwa minimum trzy lata, najczęściej jednak zostaje przedłużony ze względu na prowadzenie badań, które wymagane są do napisania pracy doktorskiej. Osoby na kursie doktorskim, zwane czasem potocznie doktorantami, nie tylko uczestniczą w kursach jako studenci i prowadzą własne badania na wybrany temat, ale często pomagają również wykładowcom i profesorom Uniwersytetu w prowadzeniu zajęć oraz ich własnych badań.
Dopiero po ukończeniu kursu doktorskiego, otrzymaniu licencji i (w przypadku osób zajmujących się magią) tytułu Doktora Sztuki, mag zaczyna uznawać się za badacza z prawdziwego zdarzenia. Wielu decyduje się na prowadzenie własnych badań poza murami Lys, część zostaje jednak w swojej alma mater, by tam nauczać młodsze pokolenia, jednocześnie zgłębiając tajemnice Sztuki. Jedynie nieliczni postanawiają pójść jeszcze o krok dalej - Uniwersytet Lyski, tak jak część innych szkół wyższych, przyznaje tytuły profesorskie tym, którzy dzięki swoim badaniom i pracy naukowej osiągnęli najwyższy możliwy pułap akademickiego prestiżu.

Codzienność magów

Magia jest częścią życia codziennego kontynentu, szczególnie dla samych magów i studentów magii - otacza ich ze wszystkich stron, nawet jeśli czasem ciężej jest dostrzec jej efekty. Część magów podejmuje pracę związaną z rodzajem magii, jaką władają, np. magowie pharmy zajmujący się medycyną lub rodziny magów dexios prowadzące warsztaty jubilerskie. Lepiej sytuowani magowie są częstymi gośćmi na dworach władców, wielu jest też posiadaczami ziemskimi, a niektóre rodziny cieszą się uznaniem i przywilejami na równi z niemagiczną szlachtą zamieszkiwanych przez nich krajów. Magia nie rozwiązuje wszystkich problemów, jakie jej użytkownicy mogą mieć, niemniej jednak stanowi duże ułatwienie i pozwala na społeczną mobilność, o jakiej zwykli mieszkańcy kontynentu mogliby jedynie marzyć.

Niepełnosprawność a magia

Magia związana jest również bezpośrednio (chociaż w sposób nie do końca wciąż wyjaśniony) z dużą ilością różnorodnych niepełnosprawności występujących wśród jej użytkowników. Niepełnosprawność traktowana jest na kontynencie jak normalna część życia, którą jest. Osoby żyjące z odmiennymi przypadłościami mają dostęp do codziennych usprawnień, takich jak na przykład okulary, wózki, rampy, leki, czy przygotowywane przez magów dexios protezy. Świat gry jest w znacznie większym stopniu niż nasz (szczególnie za czasów zbliżonych do tych, w jakich toczy się fabuła forum) przystosowany jest do tego, by jego mieszkańcy mogli żyć godnie i według własnych preferencji, nie tracąc szans na przeżywanie przygód.